Logo Radio Łódź

125. rocznica urodzin generała Władysława Andersa

Władysław Anders - urodzony w Krośniewicach, w powiecie kutnowskim - był organizatorem i dowódcą Armii Polskiej w Związku Radzieckim oraz dowódcą 2. Korpusu Polskiego, który wsławił się w walkach o Monte Cassino. W 1945 roku pełnił także obowiązki Naczelnego Wodza Polskich Sił Zbrojnych. Generała wspominamy poprzez dźwięki archiwalne i słuchowisko, które prezentujemy w Radiu Łódź w sierpniowe poniedziałki.

(Fot. pl.wikipedia.org)

 

Najważniejsze momenty z życia generała Władysława Andersa można analizować wraz z Radiem Łódź w sierpniowe poniedziałki. Po godzinie 21.00 emitujemy kolejne części słuchowiska „Anders. Sztuka wojny i pokoju” Wiktora Grodeckiego

Przed II wojną światową Władysław Anders walczył w powstaniu wielkopolskim, później w wojnie polsko-bolszewickiej. W trakcie kampanii wrześniowej 1939 roku trafił do niewoli sowieckiej. Wskutek odmowy wstąpienia do Armii Czerwonej, w więzieniach spędził blisko 2 lata. W Związku Radzieckim utworzył armię złożoną z Polaków, którzy zostali zwolnieni z sowieckich więzień i obozów. Żołnierze ci weszli następnie w skład 2. Korpusu Polskiego na Bliskim Wschodzie. Pod dowództwem Andersa walczyli do końca wojny we Włoszech, wyróżniając się między innymi w bitwach pod Monte Cassino, Ankoną i Bolonią. 
Wspominając zwycięskie natarcie Polaków pod Monte Cassino w maju 1944-go roku, generał Anders podkreślił w rozmowie z Radiem Wolna Europa w 1961 roku, że losy bitwy ważyły się do końca. 

Generał Anders przez lata konsekwentnie domagał się ujawnienia prawdy o zbrodni katyńskiej. Tworząc armię w ZSRR, prowadził poszukiwania polskich oficerów, więzionych wcześniej w obozach w Kozielsku, Starobielsku i Ostaszkowie, jak się później okazało - ofiar NKWD. Sowieci unikali odpowiedzi na pytania o zaginionych i utrudniali polskie działania. Tak generał Anders wspominał jedną ze swoich rozmów ze Stalinem.

Po wojnie na emigracji generał Anders nadal walczył z kłamstwem katyńskim, a także uczestniczył w kampanii na rzecz uwolnienia Polaków, przebywających w łagrach sowieckich. 
W 1959 roku apelował o ustalenie, co stało się z Polakami, wywiezionymi kilka tysięcy kilometrów na wschód.

Władysław Anders pozostał na uchodźstwie w Londynie. W 1946 roku komunistyczne władze pozbawiły go polskiego obywatelstwa. Na emigracji cieszył się wielkim szacunkiem rodaków. 
Generał był przeciwnikiem porządku jałtańskiego narzuconego Polsce i potępiał próby kompromisu z komunistami. Podkreślał to mocno w swoich wystąpieniach. 

Generał Anders współorganizował Zjazd Polski Walczącej w 1966 roku, związany z obchodami Millennium Chrztu Polski. W przemówieniu radiowym do rodaków na emigracji, a także w kraju, wyraził głęboką nadzieję na powrót demokratycznej i niepodległej Ojczyzny. 

Z myślą o wolnej Polsce generał Anders, publikując w 1949 roku wspomnienia wojenne, zatytułował je "Bez ostatniego rozdziału". 
Zmarł na emigracji, 12 maja 1970 roku. Został pochowany, zgodnie z jego wolą, wśród swoich żołnierzy na Polskim Cmentarzu Wojennym na Monte Cassino we Włoszech. 
Generał Anders był kawalerem wielu polskich i zagranicznych odznaczeń, między innymi: brytyjskiego Orderu Łaźni, Wielkiej Wstęgi perskiego Orderu „Homayeum”, Krzyża Kawalerskiego Legii Honorowej. Za specjalne zasługi w zwalczaniu komunizmu w 1962 roku otrzymał amerykański Order of Laffayette. Polskie obywatelstwo przywrócono mu pośmiertnie, w 1989 roku.  IAR

W rodzinnym mieście Władysława Andersa - Krośniewicach znajduje  pomnik generała, osiedle jego imienia, i "Andersówka" rodzinny dom, w którym urządzono izbę pamięci. 

Uwaga! Nasze strony wykorzystują pliki cookies. Używamy informacji zapisanych za pomocą cookies i podobnych technologii m.in. w celach statystycznych i reklamowych. Mogą też stosować je współpracujący z nami reklamodawcy, firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W programie służącym do obsługi internetu (przeglądarce internetowej) można zmienić ustawienia dotyczące plików cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Korzystając ze strony wyrażasz zgodę na używanie cookies, zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki.
Zgadzam się z polityką